Ters Psikoloji nedir ? Nasıl uygulanır? Kimlerde daha çok işe yarar ?

Ters psikoloji, asıl istenilen sekilde ikna edecegi beklentisiyle, ikna edilmesi arzu edilenin aksine bir dusunce veya davranısı savunarak uygulanan bir tekniktir.

Greenberg'e gore; ters psikoloji kisinin tepkiselliginden avantaj elde ediyor.

Bir kiside ters psikoloji uygularsanız, onun ozgurluk algısını tehdit ediyorsunuz demektir. Ozgurluge dair bir tehdit olusturmak, ozgur bir secim yapma durumunu da cazibeli hale getiriyor.

Ornegin; ıspanak yemeyen bir cocugu dusunelim. Ebeveynlerden biri ; “ ıspanak yiyemezsin" dediginde, ıspanagı yemek cocuga daha cazip hale gelecektir.

Boylece, ilk basta cocuk ıspanak yemeyi asla istemese de, secimini yapmak da kendisini ozgur hissedeceginden en azından yemeyi deneyecektir.

Iliskileri de aynı bu sekilde ele alacak olursak;

Ayrılmıs bir cift dusunelim. Ciftlerden barısmak isteyen taraf surekli mesajlar atıyor, bu iliskinin duzelecegine, eskisinden de daha iyi olacagına dair ikna edici yorumlar yapıyor, kendisini surekli kanıtlamaya ve karsı tarafa da bu dusunceyi zorla empoze etmeye calısıyor.

Karsı taraf secim yapmak ve kendi kararlarını uygulamak konusunda kendisini ozgur hissetmeyecegi icin bu tip mesajlar ve ısrarcı yaklasım iyice iliskiden sogutacak, barısacagı varsa dahi barısmayacaktır.

Peki ne yapmalı?

Karsı tarafın sizi cepte gordugunu hissettiginiz an, tutum hatasına dustugunuz an veya aynı bu ornekteki gibi barısmak istedinizde ne yapacagınızı bilemediginiz bir zaman su tutumu sergilemelisiniz ;“kesinlikle bir sure ayrı kalmak iyi gelecek, sen zaten daha fazla bu sorumlulugu ustlenemezsin, bu iliskiyi toparlayabilecegini de dusunmuyorum, demek ki beceremiyoruz ikimiz icin de en iyisi bu” seklinde konusursanız karsı taraf aynı ıspanak yemeyen cocuk ornegindeki gibi harekete gececek ve Ozgur secim hakkını kullanmaya kalkısarak, aslında devam etmenin daha cazip bir fikir oldugu kanısına varacak.

Yani ozgurlugunu elinden aldıgınız, baskı yapmadıgınız, aksine yaptıgı hareketi dogrular nitelikte davranıp siz de aynı dusunceyi savunursanız ( bencede bitmeli,bence de surekli telefonlasmak sıkıcı,bence de yapamayız gibi) karsı tarafa tam aksi dusunce daha cazip gelmeye baslayacaktır.

Not olarak; Greenberg; ters psikoloji kullanmanın her zaman ise yaramayabilecegini, bu durumun tepkisellige yatkın bireylerde ise yaramasının daha muhtemel oldugunu soyluyor.

Cabuk sinirlenen, inatcı ve duygusal bireyler genellikle tepkisel olmaya daha yatkınken, uzlasmacı ve yakınmacı kisiler tepkisel olmaya daha az yatkınlık gosterirler ve ters psikoloji bu kisiler uzerinde ise yaramaz. Bunun yanı sıra erkeklerin kadınlara kıyasla biraz daha tepkisel olduklarına ve ters psikolojinin uygulanmasının daha kolay olduguna dair bazı bilimsel veriler de mevcut :)